Next CSE-PPT: 14 March 2027 · Professional & Subprofessional
Civil Service Exam Filipino reviewer sa pandiwa: aspektong perpektibo, imperpektibo at kontemplatibo, mga pokus ng pandiwa, pawatas, at mga uri ng panlapi gaya ng unlapi, hulapi, kabilaan at laguhan.
Ang pandiwa ang nagpapakita ng kilos o galaw sa pangungusap. Sa bahaging Filipino ng Verbal Ability, madalas itanong ang aspekto ng pandiwa (kung naganap na, nagaganap pa o gaganapin pa lamang), ang tamang anyo nito ayon sa panahong isinasaad ng pangungusap, at ang pokus o kung aling bahagi ng pangungusap ang paksa.
Kasama rin sa set na ito ang mga uri ng panlapi. Unahing hanapin ang mga salitang nagpapahiwatig ng panahon, gaya ng kahapon, araw-araw at bukas, bago pumili ng sagot.
Tamang sagot: C. Perpektibo
Ang perpektibo o aspektong naganap ay nagsasaad ng kilos na tapos na. Ang "naglinis" ay nagpapakitang natapos na ang paglilinis. Ang imperpektibo ay "naglilinis" at ang kontemplatibo ay "maglilinis".
Read detailsTamang sagot: C. Imperpektibo
Ang imperpektibo o aspektong nagaganap ay kilos na sinimulan na at ginagawa pa, o ginagawa nang paulit-ulit. Ipinakikita ng "araw-araw" na regular itong ginagawa.
Read detailsTamang sagot: A. pupunta
Ang "bukas" ay tumutukoy sa hinaharap, kaya kontemplatibo ang kailangan: pupunta. Ang "pumunta" ay perpektibo at ang "pumupunta" ay imperpektibo.
Read detailsTamang sagot: A. ginanap
Ang "kahapon" ay nagpapakitang tapos na ang pangyayari, kaya perpektibo ang tamang anyo: ginanap. Ang "gaganapin" ay para sa hinaharap.
Read detailsTamang sagot: A. Perpektibong katatapos
Ang perpektibong katatapos ay nagsasaad ng kilos na kagagawa o katatapos lamang. Binubuo ito ng ka- at pag-uulit ng unang pantig ng salitang-ugat: ka + ta + tapos.
Read detailsTamang sagot: D. Pawatas
Ang pawatas ay ang anyo ng pandiwa na binubuo ng panlapi at salitang-ugat ngunit hindi nagpapakita ng aspekto, gaya ng magluto, kumain at bumasa. Kadalasang sumusunod ito sa mga salitang gusto, dapat at kailangan.
Read detailsTamang sagot: D. Sa tagaganap o aktor
Kapag ang paksa ng pangungusap (si Ana) ang gumagawa ng kilos, ang pandiwa ay nasa pokus sa tagaganap o aktor. Karaniwang ginagamit dito ang mga panlaping -um-, mag- at mang-.
Read detailsTamang sagot: D. Sa layon
Ang paksa ay "ang gamot", na siyang layon o bagay na binili. Kaya pokus sa layon ang pandiwa. Karaniwang panlapi nito ang -in, i- at -an.
Read detailsTamang sagot: C. Sa tagatanggap o pinaglalaanan
Ang paksa, "ang kanyang ina", ang tumatanggap o pinaglalaanan ng kilos. Ito ang pokus sa tagatanggap o benepaktibo, na karaniwang gumagamit ng ipag- at i-.
Read detailsTamang sagot: A. Sa gamit
Ang paksa, "ang kanyang sahod", ang ginamit upang maisagawa ang kilos ng pagbili. Ito ang pokus sa gamit o instrumental, na karaniwang gumagamit ng ipang-.
Read detailsTamang sagot: C. Sa ganapan o lugar
Ang paksa, "ang bagong bulwagan", ang lugar na pinangyarihan ng kilos. Ito ang pokus sa ganapan o lokatibo, na karaniwang gumagamit ng pag- -an o -an.
Read detailsTamang sagot: B. Sa sanhi
Ang paksa, "ang balita", ang dahilan o sanhi ng pagkatuwa ng mga kawani. Ito ang pokus sa sanhi o kosatibo, na karaniwang gumagamit ng ika- at ikina-.
Read detailsTamang sagot: D. Unlapi
Ang unlapi ay panlaping ikinakabit sa unahan ng salitang-ugat. Ang "mag-" sa "magluto" ay unlapi. Ang gitlapi ay nasa gitna (-um-, -in-) at ang hulapi ay nasa hulihan (-an, -in).
Read detailsTamang sagot: A. Hulapi
Ang "-an" sa "sulatan" ay ikinabit sa hulihan ng salitang-ugat na "sulat", kaya ito ay hulapi. Iba pang halimbawa: tawagan, basahin.
Read detailsTamang sagot: C. Kabilaan
Ang kabilaan ay panlaping ikinakabit sa unahan at hulihan ng salitang-ugat nang sabay. Sa "kasayahan", ang "ka-" ay nasa unahan at ang "-han" ay nasa hulihan ng "saya".
Read detailsTamang sagot: B. Laguhan
Ang laguhan ay panlaping nasa unahan, gitna at hulihan ng salitang-ugat. Sa "pagsumikapan", may "pag-" sa unahan, "-um-" sa gitna at "-an" sa hulihan ng "sikap".
Read detailsTamang sagot: B. aral
Ang "pinag-aralan" ay binubuo ng panlaping pinag- at -an at ng salitang-ugat na "aral". Ang salitang-ugat ay ang payak na anyo ng salita na walang panlapi.
Read detailsTamang sagot: B. pumasa
Ang "noong isang buwan" ay tumutukoy sa nakaraan, kaya perpektibo ang angkop: pumasa. Ang "papasa" ay kontemplatibo at ginagamit sa hinaharap.
Read detailsTamang sagot: D. dumadalo
Ang "tuwing Biyernes" ay nagsasaad ng gawaing paulit-ulit o nakagawian, kaya imperpektibo ang angkop: dumadalo. Ang "dumalo" ay perpektibo at ang "dadalo" ay kontemplatibo.
Read detailsTamang sagot: B. Magsusumite ako ng aplikasyon sa Lunes.
Ang "magsusumite" ay kontemplatibo dahil nagsasaad ng kilos na gagawin pa lamang. Binubuo ito ng mag- at pag-uulit ng unang pantig ng salitang-ugat: mag + su + sumite.
Read details